Xuất tinh sớm

Thẻ: , | Comments: 0 | Tháng Ba 16th, 2022

Tổng quan

Xuất tinh sớm xảy ra khi một người nam giới xuất tinh sớm hơn trong khi quan hệ tình dục mà anh ta hoặc bạn tình của anh ta mong đợi. Xuất tinh sớm là một than phiền tình dục phổ biến. Các ước tính khác nhau, cứ 3 người nam giới thì có 1 người nói rằng họ gặp phải vấn đề này tại một số thời điểm.

Cả yếu tố tâm lý và sinh học đều có thể đóng một vai trò nào đó trong việc xuất tinh sớm. Mặc dù nhiều nam giới cảm thấy xấu hổ khi nói về nó, nhưng xuất tinh sớm là một tình trạng phổ biến và có thể điều trị được. Thuốc, tư vấn và kỹ thuật tình dục làm chậm xuất tinh – hoặc sự kết hợp của những phương pháp này – có thể giúp cải thiện tình dục cho người bệnh và bạn tình.

Định nghĩa

Theo Hội Y học Giới tính thế giới (International Society for Sexual Medicine-ISSM), xuất tinh sớm là tình trạng: Không thể trì hoãn xuất tinh khi giao hợp trong tất cả các lần hoặc gần như mọi lần. Cảm thấy đau khổ và thất vọng, và kết quả là có xu hướng tránh gần gũi tình dục.

(Khi xuất tinh sớm không xảy ra không thường xuyên, nam giới không cần phải lo lắng về tình trạng này).

Tần suất

Từ 30% đến 40% nam giới bị xuất tinh sớm vào một thời điểm nào đó trong đời. Theo Hiệp hội Tiết niệu Hoa Kỳ (American Urological Association – AUA), xuất tinh sớm là rối loạn chức năng tình dục phổ biến nhất ở nam giới. Khoảng 1/5 nam giới trong độ tuổi từ 18 đến 59 báo cáo mắc xuất tinh sớm.

Triệu chứng

Triệu chứng chính của xuất tinh sớm là không thể trì hoãn xuất tinh trong hơn một phút sau khi giao hợp. Tuy nhiên, vấn đề có thể xảy ra trong tất cả các tình huống tình dục, ngay cả khi thủ dâm.

Phân loại

Suốt đời (nguyên phát): Xuất tinh sớm suốt đời xảy ra tất cả hoặc gần như tất cả từ những lần quan hệ tình dục đầu tiên của người bệnh.

Mắc phải (thứ phát): Xuất tinh sớm mắc phải phát triển sau khi người bệnh đã có kinh nghiệm tình dục trước đó mà không có vấn đề về xuất tinh.

Nhiều nam giới cảm thấy mình có các triệu chứng của xuất tinh sớm, nhưng các triệu chứng đó không đáp ứng được tiêu chuẩn chẩn đoán xuất tinh sớm. Thay vào đó, những nam giới này có thể bị xuất tinh sớm thay đổi tự nhiên, bao gồm thời gian xuất tinh nhanh cũng như thời gian xuất tinh bình thường.

Khi nào cần khám

Nói chuyện với bác sĩ nếu người bệnh xuất tinh sớm hơn mong muốn trong hầu hết các lần quan hệ tình dục. Nam giới thường cảm thấy xấu hổ khi thảo luận về các mối quan tâm về sức khỏe tình dục, nhưng đừng để điều đó ngăn cản người bệnh nói chuyện với bác sĩ. Xuất tinh sớm là một vấn đề phổ biến và có thể điều trị được.

Đối với một số nam giới, trò chuyện với bác sĩ có thể giúp giảm bớt lo lắng về xuất tinh sớm. Ví dụ, có thể yên tâm khi nghe nói rằng thỉnh thoảng xuất tinh sớm là bình thường và thời gian trung bình từ khi bắt đầu giao hợp đến khi xuất tinh là khoảng năm phút.

Xuất tinh sớm có thể là biểu hiện của các bệnh tật khác tiềm ẩn bao gồm:

  • Rối loạn cương (không thể đạt được hoặc duy trì sự cương cứng để giao hợp).
  • Hội chứng đau vùng chậu mãn tính (đau kéo dài và âm ỉ ở vùng chậu kèm với các triệu chứng đường tiết niệu và rối loạn chức năng tình dục kéo dài).
  • Rối loạn tuyến giáp.
  • Sử dụng ma túy.

Người bệnh cần đến gặp bác sĩ để được chẩn đoán và điều trị kịp thời.

Nguyên nhân

Nguyên nhân chính xác của xuất tinh sớm chưa được biết rõ. Trước đây người ta cho rằng chỉ là do tâm lý, nhưng hiện nay các bác sĩ đã biết xuất tinh sớm liên quan đến sự tương tác phức tạp của các yếu tố tâm lý và sinh học.

Nguyên nhân tâm lý

Các yếu tố tâm lý có thể đóng một vai trò nào đó bao gồm:

  • Quan hệ lại sau một thời gian không quan hệ
  • Trải nghiệm tình dục sớm
  • Lạm dụng tình dục
  • Mặc cảm bản thân
  • Trầm cảm
  • Lo lắng về xuất tinh sớm, thành tích hoặc các vấn đề khác
  • Cảm giác tội lỗi làm tăng xu hướng vội vàng trong các cuộc gặp gỡ tình dục

Nguyên nhân sinh học

Một số yếu tố sinh học có thể góp phần gây ra xuất tinh sớm, bao gồm:

  • Mức độ hormone bất thường như prolactin máu, hormone kích thích tuyến giáp (TSH) và hormone luteinizing (LH)
  • Mức độ bất thường của các chất hóa học trong não được gọi là chất dẫn truyền thần kinh như mức serotonin hoặc dopamine thấp
  • Viêm và nhiễm trùng tuyến tiền liệt hoặc niệu đạo
  • Đặc điểm di truyền

Các yếu tố khác

Rối loạn cương. Nam giới lo lắng về việc đạt được hoặc duy trì sự cương cứng trong khi quan hệ tình dục có thể hình thành thói quen phóng tinh vội vàng và khó thay đổi.

Trục trặc mối quan hệ. Nếu người bệnh đã có những mối quan hệ tình dục thỏa mãn với các đối tác khác, trong đó xuất tinh sớm xảy ra không thường xuyên hoặc hoàn toàn không xảy ra, có thể các vấn đề cá nhân giữa người bệnh và đối tác hiện tại của người bệnh đang góp phần gây ra trục trặc.

Các yếu tố nguy cơ

Nhiều yếu tố có thể làm tăng nguy cơ xuất tinh sớm, bao gồm:

  • Rối loạn cương. Người bệnh có thể tăng nguy cơ xuất tinh sớm nếu người bệnh thỉnh thoảng hoặc liên tục gặp khó khăn trong việc đạt được hoặc duy trì cương cứng. Sợ mất khả năng cương cứng có thể khiến người bệnh cố ý hoặc vô ý vội vã khi quan hệ tình dục.
  • Stress. Cảm xúc hoặc tinh thần căng thẳng trong bất kỳ lĩnh vực nào trong cuộc sống của người bệnh có thể đóng một vai trò trong việc xuất tinh sớm, hạn chế khả năng thư giãn và tập trung của người bệnh trong các cuộc quan hệ tình dục.

Biến chứng

Xuất tinh sớm có thể gây căng thẳng và trục trặc mối quan hệ.

Xuất tinh sớm có thể gây ra các vấn đề trong cuộc sống cá nhân của người bệnh, bao gồm:

  • Căng thẳng và trục trặc mối quan hệ. Một biến chứng phổ biến của xuất tinh sớm là căng thẳng khi quan hệ.
  • Các vấn đề về khả năng sinh sản. Xuất tinh sớm đôi khi có thể gây khó khăn cho quá trình thụ tinh đối với các cặp vợ chồng đang cố gắng có con nếu quá trình xuất tinh không xảy ra trong âm đạo.

Chẩn đoán

Ngoài việc hỏi về đời sống tình dục của người bệnh, bác sĩ sẽ hỏi về tiền sử sức khỏe của người bệnh và có thể khám thực thể.

Người bệnh có thể sẽ được hỏi:

  1. Đã gặp vấn đề này bao lâu rồi?
  2. Nó xảy ra trong hoàn cảnh nào?
  3. Nó xảy ra thường xuyên như thế nào?
  4. Xuất tinh sớm có xảy ra ở mọi lần quan hệ tình dục không?
  5. Nó có xảy ra với tất cả các đối tác không?
  6. Khi thủ dâm có xuất tinh sớm không?
  7. Người bệnh có gặp khó khăn trong việc duy trì sự cương cứng?

Mặc dù các câu hỏitế nhị, nhưng người bệnh phải trả lời trung thực với bác sĩ tiết niệu, nam khoa để họ có thể chẩn đoán tốt nhất nguồn gốc vấn đề của người bệnh.

Bác sĩ cũng sẽ hỏi về bất kỳ bệnh tật nào khác mà người bệnh có thể mắc phải và bất kỳ loại thuốc nào bao gồm thuốc không kê đơn, thuốc bổ và các sản phẩm thảo dược người bệnh đang dùng. Người bệnh cũng sẽ được hỏi về việc sử dụng rượu và chất gây nghiện.

Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể đề nghị người bệnh đến gặp bác sĩ tiết niệu hoặc chuyên gia sức khỏe tinh thần chuyên về rối loạn chức năng tình dục.

Xét nghiệm

Các xét nghiệm thường không cần trừ khi bác sĩ nghi ngờ một vấn đề sức khỏe tiềm ẩn đang góp phần gây ra xuất tinh sớm.

Nếu người bệnh bị cả xuất tinh sớm và khó đạt được hoặc duy trì sự cương cứng, bác sĩ có thể yêu cầu xét nghiệm máu để kiểm tra nồng độ nội tiết tố nam (testosterone) hoặc các xét nghiệm khác.

Điều trị

Có nhiều phương pháp điều trị xuất tinh sớm tùy thuộc vào nguyên nhân. Các phương pháp điều trị phổ biến xuất tinh sớm bao gồm thuốc, các liệu pháp hành vi, thuốc gây tê tại chỗ và tư vấn. Hãy nhớ rằng có thể mất thời gian để tìm ra phương pháp điều trị hoặc kết hợp các phương pháp điều trị phù hợp với người bệnh. Liệu pháp hành vi kèm với điều trị bằng thuốc có thể là liệu trình hiệu quả nhất.

Thuốc

Kem gây mê tại chỗ

Các loại kem và thuốc xịt gây tê có chứa chất gây tê, chẳng hạn như benzocain, lidocain hoặc prilocaine, đôi khi được sử dụng để điều trị xuất tinh sớm. Các sản phẩm này được thoa lên dương vật trước khi quan hệ 10 đến 15 phút để giảm bớt cảm giác và giúp trì hoãn việc xuất tinh.

Kem lidocain-prilocaine trị xuất tinh sớm (EMLA) được bán theo đơn. Thuốc xịt Lidocain trị xuất tinh sớm có bán không cần kê đơn.

Mặc dù các chất gây tê tại chỗ có hiệu quả và được dung nạp tốt, nhưng chúng có những tác dụng phụ tiềm ẩn. Ví dụ, một số nam giới cho biết họ bị mất nhạy cảm tạm thời và giảm khoái cảm tình dục. Đôi khi, các đối tác nữ cũng đã báo cáo những tác dụng này.

Thuốc uống

Nhiều loại thuốc có thể trì hoãn cực khoái. Có một số loại được sử dụng để điều trị xuất tinh sớm, bao gồm dapoxetine, thuốc chống trầm cảm, thuốc giảm đau và chất ức chế phosphodiesterase-5. Những loại thuốc này có thể được kê đơn uống khi cần hoặc hàng ngày, và có thể được kê đơn đơn lẻ hoặc kết hợp với các phương pháp điều trị khác.

  • Dapoxetine. Đây là một SSRI thường được sử dụng làm phương pháp điều trị xuất tinh sớm đầu tay ở nhiều quốc gia trên thế giới.
  • Thuốc chống trầm cảm. Một tác dụng phụ của một số loại thuốc chống trầm cảm là làm chậm cực khoái. Vì lý do này, các chất ức chế tái hấp thu serotonin có chọn lọc (SSRI), chẳng hạn như escitalopram, sertraline, paroxetine hoặc fluoxetine, được sử dụng để giúp trì hoãn xuất tinh.
  • Trong số những loại được chấp thuận sử dụng ở Hoa Kỳ, paroxetine có vẻ là hiệu quả nhất. Những loại thuốc này thường mất từ ​​5 đến 10 ngày để bắt đầu phát huy tác dụng. Nhưng có thể mất hai đến ba tuần điều trị trước khi người bệnh thấy hiệu quả đầy đủ.
  • Nếu SSRI không cải thiện thời gian xuất tinh của người bệnh, bác sĩ có thể kê toa thuốc chống trầm cảm ba vòng clomipramine. Các tác dụng phụ không mong muốn của thuốc chống trầm cảm có thể bao gồm buồn nôn, đổ mồ hôi, buồn ngủ và giảm ham muốn tình dục.
  • Thuốc giảm đau. Tramadol là một loại thuốc thường được sử dụng để điều trị cơn đau. Nó cũng có tác dụng phụ là trì hoãn xuất tinh. Các tác dụng phụ không mong muốn có thể bao gồm buồn nôn, nhức đầu, buồn ngủ và chóng mặt. Nó có thể được kê đơn khi SSRI không có hiệu quả. Tramadol không thể được sử dụng kết hợp với SSRI.
  • Thuốc ức chế phosphodiesterase-5. Một số loại thuốc được sử dụng để điều trị rối loạn cương dương, chẳng hạn như sildenafil, tadalafil hoặc vardenafil, cũng có thể dùng cho người bệnh rối loạn cương kèm xuất tinh sớm. Những loại thuốc này có thể hiệu quả hơn khi được sử dụng kết hợp với SSRI. Các tác dụng phụ không mong muốn có thể bao gồm nhức đầu, đỏ bừng mặt và khó tiêu.

Điều trị tiềm năng trong tương lai

Nghiên cứu cho thấy một số loại thuốc có thể hữu ích trong việc điều trị xuất tinh sớm, nhưng cần phải nghiên cứu thêm. Những loại thuốc này bao gồm:

  • Modafinil (Provigil). Đây là phương pháp điều trị chứng ngủ rũ do rối loạn giấc ngủ.
  • Silodosin (Rapaflo). Thuốc này thường được dùng để điều trị phì đại tuyến tiền liệt (tăng sản tuyến tiền liệt lành tính).

Liệu pháp hành vi

Liệu pháp hành vi bao gồm thử các phương pháp khác nhau để trì hoãn cực khoái của người bệnh. Mục tiêu là dạy người bệnh cách kiểm soát cơ thể và cảm xúc của mình. Các phương pháp bao gồm:

  • Kỹ thuật khởi và dừng. Với kỹ thuật này, người bệnh hoặc đối tác kích thích dương vật của người bệnh gần đến điểm cực khoái sau đó dừng kích thích trong khoảng 30 giây cho đến khi người bệnh kiểm soát lại được đáp ứng của mình. Lặp lại cách tiếp cận “bắt đầu và dừng lại” này ba hoặc bốn lần trước khi cho phép bản thân đạt cực khoái. Tiếp tục thực hành phương pháp này cho đến khi người bệnh đã kiểm soát tốt.
  • Kỹ thuật dừng và bóp. Với kỹ thuật này, người bệnh hoặc đối tác kích thích dương vật của người bệnh gần đến điểm cực khoái sau đó bóp nhẹ đầu dương vật, tại điểm mà quy đầu tiếp xúc với thân dương vật trong khoảng 30 giây để cảm giác thôi thúc xuất tinh qua đi. Lặp lại kỹ thuật này một vài lần trước khi cho phép bản thân đạt cực khoái. Tiếp tục thực hành kỹ thuật này cho đến khi người bệnh kiểm soát được việc trì hoãn cực khoái.
  • Phân tán sự tập trung. Với kỹ thuật này, thay vì tập trung sự chú ý vào kích thích tình dục đang có, người bệnh có thể chọn nghĩ về một điều vô thưởng vô phạt. Ví dụ: đặt tên cho tất cả các cửa hàng ven đường đến công ty hoặc nơi tập thể dục.
  • Thủ dâm trước khi thực sự quan hệ tình dục. Trong một số trường hợp, liệu pháp điều trị xuất tinh sớm có thể bao gồm thực hiện các bước đơn giản, như thủ dâm một hoặc hai giờ trước khi giao hợp để người bệnh có thể trì hoãn xuất tinh trong khi quan hệ tình dục. Bác sĩ cũng có thể khuyên người bệnh nên tránh quan hệ tình dục trong một khoảng thời gian và tập trung vào các kiểu thực hiện tình dục khác để loại bỏ áp lực khỏi các cuộc quan hệ tình dục.

Bài tập cơ đáy chậu. Cơ sàn chậu yếu có thể làm giảm khả năng trì hoãn xuất tinh của người bệnh. Các bài tập sàn chậu (bài tập Kegel) có thể giúp tăng cường các cơ này.

Để thực hiện các bài tập này:

  • Tìm đúng cơ. Để xác định các cơ sàn chậu của người bệnh, hãy ngừng đi tiểu giữa chừng hoặc siết chặt các cơ giúp người bệnh không thoát hơi. Những động tác này sử dụng cơ sàn chậu của người bệnh. Khi người bệnh đã xác định được cơ sàn chậu của mình, người bệnh có thể thực hiện các bài tập ở bất kỳ tư thế nào, mặc dù ban đầu người bệnh có thể thấy dễ dàng hơn khi thực hiện ở tư thế nằm.
  • Hoàn thiện kỹ thuật của người bệnh. Siết cơ sàn chậu, giữ cơn co trong ba giây, sau đó thả lỏng trong ba giây. Hãy thử nó một vài lần liên tiếp. Khi cơ bắp của người bệnh khỏe hơn, hãy thử thực hiện các bài tập Kegel khi ngồi, đứng hoặc đi bộ.
  • Duy trì sự tập trung. Để có kết quả tốt nhất, chỉ tập trung vào việc siết chặt các cơ sàn chậu. Chú ý không làm căng các cơ ở bụng, đùi hoặc mông. Tránh nín thở. Thay vào đó, hãy hít thở thoải mái trong suốt quá trình tập luyện.
  • Lặp lại 3 lần một ngày. Đặt mục tiêu ít nhất ba hiệp, 10 lần mỗi hiệp lặp lại mỗi ngày.

Bao cao su

Bao cao su có thể làm giảm độ nhạy của dương vật, điều này có thể giúp trì hoãn xuất tinh. Bao cao su “kiểm soát đạt đỉnh” có bán tại các nhà thuốc. Những loại bao cao su này có chứa các chất gây tê như benzocain hoặc lidocain hoặc được làm bằng cao su dày hơn để làm giảm nhạy cảm vùng dương vật, từ đó trì hoãn xuất tinh. Ví dụ G’Ex Life Longlast, Durex Performax Intense.

Tư vấn

Cách tiếp cận này bao gồm việc nói chuyện với một nhà cung cấp dịch vụ sức khỏe tinh thần về các mối quan hệ và trải nghiệm của người bệnh. Các buổi học có thể giúp người bệnh giảm lo lắng về thành tích và tìm ra cách tốt hơn để vượt qua căng thẳng. Tư vấn có nhiều khả năng hữu ích khi nó được sử dụng kết hợp với điều trị bằng thuốc.

Với xuất tinh sớm, người bệnh có thể cảm thấy mất đi sự gần gũi được chia sẻ với bạn tình. Người bệnh có thể cảm thấy tức giận, xấu hổ và khó chịu và tránh né đối tác của mình.

Đối tác của người bệnh cũng có thể khó chịu với sự thay đổi trong gần gũi tình dục. Xuất tinh sớm có thể khiến đối tác cảm thấy kém thân thiết hoặc bị tổn thương. Nói về trục trặc là một bước quan trọng và tư vấn mối quan hệ hoặc liệu pháp tình dục có thể hữu ích.

Trị liệu thay thế

Một số phương pháp điều trị thay thế bằng y học đã được nghiên cứu, bao gồm yoga, thiền và châm cứu. Tuy nhiên, vẫn cần nghiên cứu thêm để đánh giá hiệu quả của các liệu pháp này.

Kết quả điều trị

Có một số phương pháp điều trị có thể giúp điều trị xuất tinh sớm. Bằng cách kết hợp với người bạn đời của người bệnh và gặp các bác sĩ thích hợp như bác sĩ nam khoa để đánh giá ban đầu cùng với các chuyên gia chăm sóc sức khỏe khác (tâm lý, tâm thần), người bệnh có thể kềm chế xuất tinh và tận hưởng cuộc sống tình dục viên mãn hơn.

Phòng ngừa

Người bệnh có thể phòng ngừa bằng cách làm theo các kỹ thuật được mô tả trong bài viết này để trì hoãn xuất tinh, dùng bất kỳ loại thuốc nào được kê đơn và tìm nhà tư vấn nếu cần.

Chuẩn bị hẹn khám

Cảm thấy xấu hổ khi nói về các vấn đề tình dục là chuyện bình thường. Tuy nhiên, người bệnh có thể tin tưởng rằng bác sĩ của người bệnh đã từng có những cuộc trò chuyện tương tự với nhiều người nam giới khác. Xuất tinh sớm là một tình trạng rất phổ biến và có thể điều trị được.

Sẵn sàng nói chuyện về xuất tinh sớm sẽ giúp người bệnh có được phương pháp điều trị cần thiết để đưa đời sống tình dục của người bệnh đi đúng hướng. Thông tin dưới đây sẽ giúp người bệnh chuẩn bị tốt nhất cho cuộc hẹn của mình.

Thông tin mang về

Bác sĩ nam khoa và một số bác sĩ chuyên ngành khác có thể giúp người bệnh lên kế hoạch để điều trị xuất tinh sớm. Xuất tinh sớm thường được  điều trị bằng một vài bước, vì vậy điều quan trọng là phải đến gặp bác sĩ nếu người bệnh đang bị xuất tinh sớm. Mặc dù có thể hơi tế nhị khi nói chuyện về các vấn đề tình dục, nhưng người bệnh cần biết rằng bác sĩ là những người có chuyên môn với mong muốn người bệnh và đối tác có một đời sống tình dục thỏa mãn. Hãy nhớ rằng, đây là một rối loạn tình dục phổ biến và người bệnh không hề đơn độc!

Bác sĩ Nguyễn Hồ Vĩnh Phước, chuyên ngành nam khoa và y học giới tính

Nguồn:

Althof SE, et al (2014). An update of the International Society of Sexual Medicine’s guidelines for the diagnosis and treatment of premature ejaculation (PE). The Journal of Sexual Medicine; 11:1392.

Althof SE, et al (2016). Contemporary management of disorders of male orgasm and ejaculation. Urology; 93:9.

American Academy of Family Physicians (2020). Familydoctor.org. Premature Ejaculation.

American Urological Association (2020). Premature ejaculation

Castiglione F, et al (2016). Current pharmacological management of premature ejaculation: A systematic review and meta-analysis. European Urology; 69:904.

Cooper K, et al (2015). Behavioral therapies for management of premature ejaculation: A systematic review. Sexual Medicine; 3:174.

Crowdis M, Nazir S (2020). Premature Ejaculation. (https://www.statpearls.com/as/genitourinary/27656/

Ferri FF (2021). Ejaculation and orgasm disorders. In: Ferri’s Clinical Advisor 2021. Elsevier; 2021. https://www.clinicalkey.com.

Gur S, et al (2016). Current therapies for premature ejaculation. Drug Discovery Today; 21:1147.

Hill BJ, et al (2014). The effect of condoms on penile vibrotactile sensitivity thresholds in young, heterosexual men. The Journal of Sexual Medicine; 11:102.

Kegel exercise tips (2016). National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases. https://www.niddk.nih.gov/health-information/health-topics/urologic-disease/urinary-incontinence-women/Pages/insertC.aspx.

Khera M (2020). Treatment of male sexual dysfunction. https://www.uptodate.com/contents/search.

Saitz TR, et al (2015). Advances in understanding and treating premature ejaculation. Nature Reviews Urology; 12:629.

Serefpglu EC, et al (2013). Premature ejaculation: Do we have effective therapy? Translational Andrology and Urology; 2:45.

Sexual Medicine Society of North America (2020). Conditions: Premature Ejaculation. (https://www.sexhealthmatters.org/premature-ejaculation

Siegel AL (2014). Pelvic floor muscle training in males: Practical applications. Urology; 84:1.

Wein AJ, et al (2016). Disorders of male orgasm and ejaculation. In: Campbell-Walsh Urology. 11th ed. Philadelphia, Pa.:Elsevier; 2016. http://www.clinicalkey.com.

American Psychiatric Association (2020). DSM-5. Premature (Early) Ejaculation.